Houtstook

... houtstook bij mensen thuis verantwoordelijk is voor bijna een kwart (23%) van de uitstoot van fijnstof (PM2,5) in Nederland?

Bij het stoken van hout komt rook vrij. In die rook zitten schadelijke stoffen zoals fijnstof, koolmonoxide en roet. Deze stoffen zorgen voor ongezonde lucht, niet alleen buiten maar ook binnen in uw eigen huis. Het schadelijke effect van fijnstof op de gezondheid is wetenschappelijk het meest onderbouwd. Mensen die fijnstof inademen kunnen last krijgen van kortademigheid, luchtwegklachten en problemen met hart en bloedvaten. Mensen met een longziekte (astma, COPD, bronchitis), ouderen en kinderen krijgen eerder gezondheidsklachten door de rook. Deze mensen kunnen benauwd worden, veel hoesten, of krijgen een (blijvend) slechtere longfunctie. Ook bij kleine hoeveelheden houtrook kunnen zij klachten krijgen. Gemiddeld komt er bij een avond stoken 28 gram fijnstof vrij uit de schoorsteen (gemiddeld 7 gram per uur, gedurende 4 uur).

Tijdens windstil of mistig weer is het beter om de kachel uit te laten, omdat de rook dan blijft hangen en deze minder goed verspreid in de lucht. Daardoor neemt de luchtvervuiling toe en kunnen omwonenden meer last hebben van rook, geur en gezondheidsklachten. Check voor u gaat stoken daarom altijd eerst de Stookwijzer. Zorg daarnaast voor voldoende luchttoevoer en ventilatie, stook alleen droog en onbehandeld hout en laat de schoorsteen minstens één keer per jaar vegen.

Sinds 2026 is het laten verwijderen of permanent onbruikbaar laten maken van een rookkanaal waarop een werkende houtkachel, pelletkachel of open haar is aangesloten toegevoegd aan de Subsidieregeling Energiebesparing. De subsidie bedraagt 30% van de totale factuurkosten met een maximum van € 600 per woning.

Heeft u last van rook? Kijk eerst waar de rook vandaan komt. Misschien stoken meerdere buren hout. Probeer eerst samen met uw buren te praten. Een goed gesprek en simpele tips kunnen al helpen. Leg uit waarom u last heeft en dat er beter niet gestookt kan worden bij windstil of mistig weer. Helpt het gesprek niet? Dan kunt u een melding indienen bij de gemeente, uw wijkagent of via Stookwijzer.

Wilt u een open haard, houtkachel, vuurkorf of barbecue kopen? Denk dan ook aan andere duurzamere manieren om uw huis of tuin te verwarmen of gezellig te maken. Bijvoorbeeld: 

• (Hybride)Warmtepomp
• Zonneboiler
• Plaatselijk bijverwarmen met infraroodpanelen
• Elektrische (terras)haard of barbecue 

Meer informatie leest u op de website van Regionaal Energie Loket of de website van Milieu Centraal.

Bij open haarden en houtkachels moet u altijd een raam of ventilatierooster openzetten. Deze kachels en haarden gebruiken lucht uit de kamer. Als er te weinig frisse lucht is ontstaat er onderdruk. Dan kunnen gevaarlijke gassen in de kamer komen. Een houtkachel gebruikt 250 kubieke meter lucht per uur. Een open raam is daarom écht nodig.

Gesloten houtkachels hebben een extra pijp voor lucht van buiten. Die zijn veiliger en werken beter dan open kachels. Daarnaast moet u

bij alle kachels opletten voor koolmonoxide. De stof is giftig en ontstaat bij slechte verbranding. U merkt het aan klachten zoals vermoeidheid, hoofdpijn en ademhalingsproblemen. Het is slim om een koolmonoxidemelder op te hangen. Deze geeft een alarmsignaal voordat het gevaarlijk wordt.